تبلیغات
اهل بیت(ع) از خود دفاع می کند - آیا علمای شیعه همه روایات اصول كافی را صحیح میدانند؟

توضیح سؤال :

 با سلام  بنده جدیدا" كتابی با عنوان غلو را مطالعه كردم كه نوشته مردی به اصطلاح روحانی با نام صالحی نجف آبادی است و او در این كتاب بعضی احادیث كافی را ضعیف و حتی نادرست می داند و مرحوم كلینی را به اشتباه در مورد این احادیث متهم می كند و همچنین در مورد مطلبی كه می گویند كتاب كافی به امضای امام عصر (ع) رسیده را هم ایشان تكذیب و دروغ می دانند . خواهشن كامل و سریع و با ذكر منابع توضیح دهید . یا علی

پاسخ :

 مرحوم شیخ كلینی ؛ اقدم ، اوثق و بلاتردید از ائمه حدیث و اعظم المحدثین تاریخ شیعه است .

 نجاشی در شأن او می‌گوید :

 شیخ أصحابنا فی وقته بالری ووجههم ، وكان أوثق الناس فی الحدیث ، وأثبتهم .

 رجال النجاشی ، النجاشی ، ص 377 .

شیخ طوسی هم در یك كتابش تعبیرش از كلینی این است كه :

 جلیل القدر عالم بالاخبار  .

 رجال الطوسی ، الشیخ الطوسی ، ص 439 .

در كتاب دیگرش تعبیرش این است كه :

 ثقة ، عارف بالاخبار  .

 الفهرست ، الشیخ الطوسی ، ص 210 .

و اما كتاب كافی ، بلاتردید در نزد تمامی علمای شیعه ، متقن‌ترین كتاب حدیثی تاریخ شیعه است .

 مرحوم سید ابن طاووس تصریح می‌كند :

 شیخ مفید با آن عظمت و مقام و با آن قرب و منزلت ، تعبیرش در مورد كتاب كافی این است كه این كتاب ، از برترین كتاب‌های شیعه است كه بیشترین فایده را می‌توان از آن برد .

 الكافی ، وهو من أجل كتب الشیعة وأكثرها فائدة " .

 ( تصحیح اعتقادات الإمامیة ، الشیخ المفید ، ص 70 ) .

 شهید اول كه ركن اركان فقه است ، عبارتش این است كه در مذهب شیعه كتابی به مانند كافی نوشته نشده است .

 ویقول عنه الشهید كما فی إجازته لابن الخازن : كتاب الكافی فی الحدیث الذی لم یعمل مثله .

  ( شرح اللمعة ، الشهید الثانی ، ج 1 ، ص 48 ) .

 محقق علی بن عبد العالی محقق ثانی ،‌ باز همین تعبیر را در بارۀ كتاب كافی دارد .

 وقال المحقق علی بن عبد العالی الكركی فی إجازته للقاضی صفی الدین عیسى : " الكتاب الكبیر فی الحدیث ، المسمی بالكافی ، الذی لم یعمل مثله . . . وقد جمع هذا الكتاب من الأحادیث الشرعیة ، والأسرار الدینیة ، مالا یوجد فی غیره" .

 ( الكافی ، الشیخ الكلینی ، ج 1 ، ص المقدمة 27 ) .

 اما با همۀ این توضیحات ، هیچ یك از علمای شیعه تا كنون ادعا نكرده‌اند كه تمام روایات كافی ، صحیح السند و قطعاً صادر از معصوم است ؛ زیرا هر چند مرحوم كلینی مقام ارجمندی داشته و برترین محدث تاریخ شیعه است ؛ اما معصوم از خطا و اشتباه نبوده است . و نداشتن این ویژگی باعث شده است كه تعدادی از روایات كتاب شریف از نظر سندی تمام نباشد . و این امری است طبیعی و مطابق با عقل و برهان .

 و خود مرحوم شیخ كلینی هم مدعی نیست كه تمامی روایاتی كه در كافی جمع كرده است ، صحیح است .

 اما این كه این كتاب را امام زمان عجل الله تعالی فرجه الشریف دیده و تأیید كرده باشد ؛ چنانچه مشهور شده است كه امام زمان علیه السلام در بارۀ كتاب كافی فرموده باشند :

 الكافی كاف لشیعتنا

 هیچ سند و مدرك معتبری ندارد .

 مرحوم میرزای نوری رضوان الله تعالی علیه در این باره می‌فرماید :

 وانه قال عنه : ( ان هذا كاف لشیعتنا ) فبین انه لا أصل له ولا أثر فی مؤلفات أصحابنا ، ولم تأت به روایة قط لا صحیحة ولا ضعیفة .

 خاتمة المستدرك - المیرزا النوری - ج 1 - ص مقدمة التحقیق 39

 این گفته‌اند كه امام فرموه باشد : «ان هذا كاف لشیعتنا» اصل و اساسی ندارد و اثری از این روایت در كتاب‌های علمای شیعه دیده نمی‌شود . و نیز هیچ روایتی ، نه صحیح و نه ضعیف در این باره وارد  نشده است ... .

 واضح است كه اگر چنین روایتی از امام زمان صادر شده بود ، بعد از آن دیگر علمای شیعه حق نوشتن كتاب را نداشتند ؛ چون این جمله ، تمامی كتاب‌های بعد را باطل اعلام می‌كند ؛ از این رو وقتی علمای سلف ؛ مثل شیخ صدوق كه تقریباً همزمان با كلینی بوده و نیز شیخ مفید ، شیخ طوسی و ... به این نقل اعتماد نكرده و كتاب‌های فراوانی نوشته‌اند ، ما چگونه می‌توانیم به این جمله اعتماد كنیم .

 بقیه علمای شیعه نیز از این مطلب به صورت مفصل جواب داده‌اند كه فكر می‌كنم همین اندازه كافی باشد .

 موفق باشید

گروه پاسخ به شبهات

مؤسسه تحقیقاتی حضرت ولی عصر (عج)